فهرست مندرجات [نهفتن]
۱ توقیف اول
۲ توقیف دوم
۳ روزنامه روزگار
۴ گام سوم و توقیف نهایی
۵ پس از توقیف
۶ پانویس
۷ پیوند به بیرون
 
[ویرایش] توقیف اول
این روزنامه ۳ بار دور دوران فعالیت خود توقیف شد. اولین بار به مدت یک روز و در کنار روزنامه “یاس نو” پیش از برگزاری انتخابات مجلس هفتم و بدلیل پوشش دادن خبر مربوط به نامه اعتراضی نمایندگان مجلس ششم به علی خامنه ای پس از رد صلاحیت گسترده ایشان بود و همچنین پوشش دادن سخنان وکیل زهرا کاظمی در جریان دادگاه بود. پس از ارسال نامه ای به سعید مرتضوی و عذز خواهی از وی بدلیل انتشار نامه نمایندگان مجلس ششم ، شرق توانست فعالیت خود را از سرگیرد.

[۲]
[ویرایش] توقیف دوم
این روزنامه یک‌بار دیگر در تاریخ ۳۰ دی ۱۳۸۲ از سوی شعبهٔ ۶ دادسرای ویژهٔ کارکنان دولت توقیف و در تاریخ ۷ اسفند ۱۳۸۲ رفع توقیف شد و بار دوم در تاریخ ۲۰ شهریور ۱۳۸۵ مجدداً خبر توقیف آن انتشار یافت که علت آن چاپ یک کاریکاتور در صفحه پایانی شماره ۸۵۳ روز پنجشنبه ۱۶ شهریور ۱۳۸۵ عنوان شد.در این کاریکاتور تصویری از یک خر در برابر یک اسب در صفحه شطرنج کشیده شده بود. به گفته مقامات دور سر “خر” هاله نور کشیده شده و مقصود از آن احمدی نژاد بوده است.( احمدی نژاد قبلتر مدعی وجود هاله نور دور سر خود در مجمع عمومی سازمان ملل شده بود) پیش از توقیف دوم به شرق دستور داده شده بود که مدیر مسئول و سردبیر خود ( محمد قوچانی) را تغییر دهد. [۳] [۴]
[ویرایش] روزنامه روزگار
تیم شرق پس از توقیف دوم و در آستانه انتخابات دور سوم شوراهاش شهر و روستا ، اقدام به استفاده از امتیاز روزنامه روزگار و انتشار مجدد آن گرفت. در حالیکه روزنامه های همشهری و جام جم نیز علیرغم آنکه مجوز اجتماعی دارند دارای صفحات و مطالب سیاسی هستند ، وزارت ارشاد روزنامه روزگار را برای عدم انتشار هر گونه صفحه سیاسی تحت فشار قرار داده و نهایتا پس از انتشار ۳ شماره آنرا توقیف کرد.[۵] [۶] [۷]
[ویرایش] گام سوم و توقیف نهایی
این روزنامه مجدداً در تاریخ ۲۰ اسفند ۱۳۸۵ رفع توقیف شد.[۸] و پس از هشت ماه توقیف از سوی هیأت نظارت بر مطبوعات ، انتشار مجدد خود را از روز دوشنبه ۲۴ اردیبهشت از سرگرفت.[۹] در دوره جدید انتشار روزنامه شرق، محمد قوچانی (سردبیر سابق) و محمد عطریانفر (رییس سابق شورای سیاست گذاری) از آن جدا شدند و به همراه بخشی از تحریریه سابق شرق به روزنامه تازه رفع توقیف شده هم‌میهن به مدیر مسئولی غلامحسین کرباسچی رفتند. [۱۰]

روزنامه شرق در ۱۵ مرداد ۱۳۸۶ بار دیگر به دستور هیأت نظارت بر مطبوعات توقیف شد.علت توقیف چاپ مصاحبه با ساقی قهرمان شاعر همجنسگرای ایرانی مقیم کانادا بود. شرق دوبار برای انتشار این مصاحبه بصورت غیر عمد ، عذر خواهی کرد اما در نهایت توقیف گردید. رحمانیان گفت :”موردی در این مصاحبه پیدا نکردیم اما گفته می شود علت توقیف، چاپ این مصاحبه بوده است…..هيچ انگيزه‌اي براي باز شدن دوبارهء شرق نداريم. مگر چند بار براي يك كار فرهنگي مي‌توان سرمايه‌گذاري و هزينه كرد؟”[۱۱] [۱۲] [۱۳] [۱۴]

توقیف شرق بعنوان حرفه ای ترین روزنامه ایران بازتاب هایی در رسانه های بین المللی داشت.[۱۵]

روزنامه هم میهن نیز اندکی قبل از شرق توقیف شد. هیات تحریریه هر دو روزنامه که تدام انتشار روزنامه ای با مشی اصلاح طلبانه را در دوران احمدی نژاد غیر ممکن می دیدند هفته نامه “شهروند امروز” را که نشریه ای با محدوده توزیع در اصفهان بود، در سطح کشور فعال کردند.[۱۶]
[ویرایش] پس از توقیف
سایت روزنامه شرق که تا پایان سال ۱۳۸۶ بعنوان یکی از منابع بزرگ فارسی بر روی شبکه در دسترس و قابل استفاده بود ، از ابتدای سال ۱۳۸۷ تعطیل شد.
مدیر مسئول شرق از یکی از اتهامات وارد شده توسط مدعی العموم که نشر اکاذیب بود تبرئه شد.[۱۷]

[ویرایش] پانویس
↑ خبرگزاری ایسنا
↑ رويداد مسدود شد و شرق و ياس نو توقيف!( بی بی سی فارسی)
↑ روزنامه شرق توقيف شد بی بی سی فارسی ، ۲۰ شهریور ۱۳۸۵
↑ روزنامه شرق ملزم به تغيير مديرمسئول خود شد (بی بی سی فارسی ،۲۱ مرداد ۱۳۸۵ )
↑ انتشار روزنامه “روزگار” در ایران (بی بی سی فارسی ، ۲۴ مهر ۱۳۸۵ )
↑ روزگار بدون مطالب سياسی منتشر می شود (بی بی سی فارسی ،۲۶ مهر ۱۳۸۵)
↑ روزنامه روزگار توقیف شد (بی بی سی فارسی ،۱ آبان ۱۳۸۶ )
↑ بی بی سی
↑ بی بی سی
↑ شناسنامه روزنامه هم میهن – دوره جدید شماره ۱۷
↑ http://www.isna.ir/Main/NewsView.aspx?ID=News-973828&Lang=P
↑ ۱۳ مرداد ۱۳۸۶ متن مصاحبه روزنامه شرق با ساقی قهرمان
↑ باز هم تعطیلی شرق (سایت محمد ابطحی ،۱۵مرداد ۱۳۸۶ )
↑ من شاعرم و نویسنده، همین توضیحات مجتبی پور محسن که مصاحبه اش با ساقی قهرمان بهانه توقیف شرق توسط شد (رادیو زمانه ، ۱۷ مرداد ۱۳۸۶)
↑ Iran paper banned for interviewing gay activist: staff ABC NEWS , Aug ۶, ۲۰۰۷
↑ هفته نامه شهروند امروز
↑ مدافع مديرمسوول «شرق» از تبرئه موكلش خبر داد (ایسنا،۱۸ مرداد ۱۳۸۷)

[ویرایش] پیوند به بیرون
وب‌گاه روزنامهٔ شرق (تا شش ماه پس از توقیف روزنامه قابل دسترس بود)
رفع توقیف روزنامه شرق پس از شش ماه
پر فروش ترین شماره شرق که یکی از شبکه های ماهواره ای را نیز دچار اشتباه کرد و سنت دروغ سیزده را در نشریات ایران آغاز کرد

روزنامه‌ی شرق امروز، دوشنبه، به دستور هیأت نظارت بر مطبوعات توقیف شد.

به گزارش ایسنا، مهدی رحمانيان، مدير مسئول روزنامه‌ی شرق، توقیف این روزنامه را تایید کرد.

رحمانیان علت توقيف اين روزنامه را انتشار مصاحبه‌ای با يكی از نويسندگان خارج از كشور عنوان كرد و گفت: «ما موردی در اين مصاحبه پيدا نكرديم اما گفته می‌شود علت توقيف اين روزنامه چاپ اين مصاحبه بوده است».

اشاره‌ی رحمانیان به مصاحبه با ساقی قهرمان است که روز شنبه در صفحه‌ی ادبیات این روزنامه به چاپ رسید.

روزنامه‌ی کیهان در ستون «خبر ویژه‌»ی شماره‌ی امروز، در مطلبی با عنوان «پذیرفتنی نیست!»، به گفت‌وگوی شرق با «رئيس سازمان همجنس گرايان ايران» حمله کرده است.

در شماره‌ی امروز شرق، مطلبی با عنوان «توضيح و پوزش» در باره‌ی اين گفت‌وگو منتشر شده است.

از سوی دیگر، یکی از اعضای هیأت نظارت بر مطبوعات به خبرگزاری مهر گفته است تصمیم به توقیف روزنامه‌ی شرق در جلسه‌ی صبح امروز این هیأت اتخاذ شده است.

ناصر سراج، نماینده‌ی قوه‌ی قضاییه در هیأت نظارت بر مطبوعات، با اشاره به گفت‌وگوی این روزنامه با ساقی قهرمان گفت: «هیأت نظارت بر مطبوعات گزارشی از تخلفات صورت گرفته در این روزنامه را تهیه کرده است که به‌زودی در اختیار رسانه‌ها قرار خواهد گرفت».

وكيل مدافع مدير مسئول شرق نیز علت توقيف را غیرقانونی خواند. محمود عليزاده طباطبايی در گفت‌وگو با ايسنا گفت: «علت اعلام شده برای توقيف روزنامه مبنای قانونی ندارد؛ زيرا دستگاه قضايی متعرض فرد مصاحبه شونده نشده است».

علیزاده طباطبایی افزود: «مواردی كه هيأت نظارت می‌تواند روزنامه را توقيف كند مشخص است؛ كه توهين به مراجع و رهبری يكي از آن‌هاست. اما مصاحبه‌ای كه در آن فحشا و منكری هم نيامده نمی‌تواند علت توقيف باشد».

توقیف دوباره

این سومین باری است که روزنامه شرق توقیف می شود. اولین بار روزنامه شرق به مدت دو هفته در فوریه 2004 “توقیف موقت” شد اما دوباره فعالیت خود را از سر گرفت.در آن زمان روزنامه شرق به همراه روزنامه “ياس نو” به دليل آنچه عملکرد خلاف مصوبه شورای امنيت ملی خوانده شد، به دستور دادستانی تهران توقيف شد.شرق و ياس نو روزنامه هائی بودند که بخشی از نامه اعتراض آميز گروهی از نمايندگان مجلس ششم که اصلاح طلبان در آن اکثریت داشتند به آيت الله خامنه ای رهبر جمهوری اسلامی را منتشر کردند.روزنامه شرق در پی چاپ کاریکاتوری که هیات نظارت بر مطبوعات آن را “توهین آمیز” خوانده بود برای دومین بار در روز هفتم سپتامبر سال گذشته توقیف شد. در این کاريکاتور يک خر مقابل يک اسب در صفحه شطرنج قرار داشت.هیات نظارت بر مطبوعات در عين حال عدم معرفی مديرمسئول تازه برای روزنامه شرق را از ديگر موارد تخلف دانسته بود.هيئت نظارت بر مطبوعات همچنین گفته بود که روزنامه شرق طی عمر سه ساله اش دست به انتشار مطالب الحادی و تفرقه ‌آميزی همچون توهين به شخصيتهای دينی، سياسی و ملی زده و از مصوبات شورای عالی امنيت ملی کشور سرپيچی کرده است.یکی از موارد آن پيگرد قضائی اين روزنامه در ارتباط با چاپ مقاله ای درباره ستارخان – از رهبران مشروطيت ايران – در تاريخ 8 ژوئن (17 خرداد) بود که هيئت نظارت بر مطبوعات، آن را مصداق ايجاد اختلاف نژادی و قومی تلقی کرد.روزنامه شرق که از روزنامه های اصلاح طلب به شمار می رود سر انجام اسفند سال گذشته از سوی دادگاه رفع توقیف شد و بعد از حدود هشت ماه توقف فعالیت، در 24 اردیبهشت ماه سال جاری، انتشار خود را از سر گرفت.  روزنامه «شرق» بار دیگر توقيف شدرادیو فردا: هيات نظارت بر مطبوعات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، روز دوشنبه ۱۵ مرداد، روزنامه شرق را در آستانه روز خبرنگار، ۱۷ مرداد، توقيف کرد.مهدی رحمانيان، مديرمسوول روزنامه شرق در گفت و گو با خبرگزاری دانشجويان ايران، ايسنا، علت توقيف اين روزنامه را درج مصاحبه ای در صفحه ادبيات اين روزنامه با يکی از نويسندگان خارج از کشور عنوان کرد.او گفت: «ما موردی در اين مصاحبه پيدا نکرديم، اما گفته می شود علت توقيف اين روزنامه به علت چاپ اين مصاحبه بوده است.» در اين ارتباط، يک مقام آگاه در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی  در گفت ‌وگو با خبرگزاری فارس گفت: «روز شنبه، ۱۳ مرداد، مصاحبه‌ای در صفحه ادبيات روزنامه شرق با عنوان «زبان زنانه» به چاپ رسيد، که دليل توقيف اين روزنامه، چاپ اين مطلب است.» وی افزود: اين مصاحبه با فردی انجام شده است، که مطالب همجنس‌گرايی در روزنامه‌های کشورهای ديگر به چاپ می رسانده و اين مصاحبه نيز در همين راستا بوده است. اين مقام که خبرگزاری فارس به نام او اشاره نکرد، ادامه داد:« به همين دليل، هيات نظارت بر مطبوعات، اين روزنامه را توقيف موقت کرد تا به اين موضوع رسيدگی شود.» روزنامه شرق روز يکشنبه، ۱۴ مرداد، مطلبی با عنوان توضيح و پوزش درباره اين گفت وگو درج کرده بود.در اين توضيح آمده است: «دو روز پيش در روزنامه‌ شرق، گفت ‌وگويی در حوزه‌ ادبيات با يکی از نويسندگان خارج از کشور منتشر شد. بعد از انتشار گفت‌ وگو، تعدادی از دوستان و خوانندگان شرق با روزنامه تماس گرفتند و نکاتی را درباره‌ سوابق غير اخلاقی اين فرد به مسوولان روزنامه يادآور شدند.» دست اندرکاران شرق گفته اند: «روزنامه‌ شرق که کاملا از ويژگی‌ های شخصيتی اين فرد بی ‌اطلاع بود و مصاحبه‌ فرد مذکور را هم در حوزه‌ شعر و ادبيات منتشر کرده بود؛ بلافاصله صفحه‌ اينترنتی اين گفت ‌و گو را حذف کرد و در اولين خبر صفحه‌ دوم روزنامه‌ روز يکشنبه از کليه‌ مخاطبان روزنامه و از مردم متدين و ارزشمند کشورمان رسما عذرخواهی کرد.» به گفته مدیریت روزنامه شرق، «برخی از مخاطبان که گويا عذرخواهی و پوزش روزنامه از اين اتفاق را ملاحظه نکرده بودند، روز يکشنبه در تماس‌های تلفنی مشفقانه از روزنامه خواستند تا درباره‌ اين اتفاق اعلام موضع کند.»  سومین تعطیلی شرق اين برای سومين بار است که روزنامه شرق در طول فعاليت پنج ساله خود توقيف می شود. نخستين بار، در آستانه انتخابات مجلس هفتم، به دليل درج نامه سرگشاده نمايندگان متحصن مجلس به آيت الله علی خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی، اين روزنامه به همراه  روزنامه ياس نو توقيف شد.اين برای سومين بار است که روزنامه شرق در طول فعاليت پنج ساله خود توقيف می شود.اما با رايزنی های انجام شده با مسؤولان قضايی جمهوری اسلامی و توضيحات مديرمسؤول روزنامه، از آن رفع توقيف شد. دومين توقيف روزنامه شرق نيز شهريورماه سال گذشته بود که پيش از انتخابات شوراها انجام شد. در نهايت، با بررسی پرونده در دادگاه در اواخر سال گذشته، بار ديگر از  روزنامه شرق رفع توقيف شد و اين روزنامه در روزهای پايانی ارديبهشت ماه، انتشار خود را از سر گرفت.پيش از توقيف مجدد روزنامه شرق، روزنامه هم ميهن در روز ۱۳ تير ماه توقيف و خبرگزاری کار، ايلنا، هم فيلترينگ شده بودند.با اين همه، نکته ای که در مورد روزنامه شرق به چشم می خورد، اين است که توقيف اين روزنامه هوادار اصلاح طلبان، پس از آن انجام گرفت که آيت الله هاشمی شاهرودی، رييس قوه قضاييه، با صدور بخشنامه ای، خواستار تشکيل هيات حل اختلاف برای مطبوعات شده که از طريق آن، جلوی توقيف مطبوعات گرفته شود. 

توقیف «شرق» و صف آرایی جناحی در ایران

فریدون زرنگار

 هيات نظارت بر مطبوعات، دليل توقيف روزنامه شرق را مصاحبه اين روزنامه با يک شاعر ايرانی مقيم کانادا اعلام کرده است. اين مصاحبه در شماره روز شنبه شرق منتشر شد.خبرگزاری فارس به نقل از «يک مقام آگاه» می نويسد: «اين مصاحبه با فردی انجام شده است که مطالب همجنس‌گرايی در روزنامه‌های کشورهای ديگر به چاپ می رسانده است و اين مصاحبه نيز در همين راستا بوده است و به همين دليل هيئت نظارت بر مطبوعات، اين روزنامه را توقيف موقت کرده است تا به اين موضوع رسيدگی شود.»با اين حال عيسی سحرخيز روزنامه نگار در تهران به راديو فردا می گويد در اين مصاحبه نکته ای نيست که بتواند تصميم هيات نظارت را توجيه کند.او می گويد اين مصاحبه نگاهی است به بحث ادبيات و ادبيات زنانه و بيشتر به مباحث شعر و شاعری آن هم در حيطه زنان پرداخته است.ساقی قهرمان مصاحبه شونده روزنامه شرق، می گويد برخلاف مطالب کيهان، او هيچ ارتباطی با نشريه گذار که ساسان قهرمان برادر وی سردبير آن است، ندارد روزنامه کيهان در شماره روز دوشنبه خود، فرد مصاحبه شونده، ساقی قهرمان را يک زن «ضد انقلابی»، «فراری» و «عضو سازمان سيا» معرفی کرده است. کيهان، برادر خانم قهرمان، ساسان قهرمان سردبير مجله اينترنتی گذار از انتشارات خانه آزادی را نيز «از اعضای سيا» قلمداد کرده است. ساقی قهرمان مصاحبه شونده روزنامه شرق، درباره مطالب روزنامه کيهان می گويد (برخلاف مطالب کيهان)، او هيچ ارتباطی با نشريه گذار که ساسان قهرمان برادر وی سردبير آن است ندارد. خانم قهرمان به راديو فردا می گويد محور گفت و گويش با شرق، تنها زبان ادبيات و تفاوت زبان زنانه و مردانه بوده است. او می گويد: «در آن مصاحبه گفتم که مشکل ما جايگزين کردن زبان زنانه با زبان مردانه نيست. من گفتم که اساسا تقسيم بندی جنسيتی بايد از ميان برود و زبان، جنسيت خود را تعيين کند.»ساقی قهرمان همچنين می گويد: «من سردبير نشريه چراغ هستم. رييس سازمان دگرباشان هم نيستم. .. اينکه شب شعر تشکيل می شود، من شاعرم و همه جا شعر خوانی دارم . اين موضوع هيچ ارتباطی با اين که من به طور خصوصی چه می کنم، ندارد.» توقيف موقت و توقيف دايم  در پاسخ به اين پرسش که آيا توقيف روزنامه شرق موقتی خواهد بود يا دايمی، آقای سحرخيز به مواردی اشاره می کند که روزنامه ای ابتدا توقيف می شود و بعد «زير ذره بين» می رود تا دلايلی برای توقيف دايم يافته شود.توقيف موقت روزنامه ها گاه به هشت يا نه سال هم کشيده می شود. همانطور که ۱۲۰ نشريه بدون آنکه به موارد قانون اساسی از جمله برگزاری دادگاه علنی و با حضور هيات منصفه عمل شود، «توقيف موقت» شدنداو می گويد: «توقيف موقت گاه به هشت يا نه سال هم کشيده می شود. همانطور که ۱۲۰ نشريه بدون آنکه به موارد قانون اساسی از جمله برگزاری دادگاه علنی و با حضور هيات منصفه عمل شود، «توقيف موقت» شدند. تاکنون حتی دادگاه بعضی از آنها هم تشکيل نشده و بازجويی نشده اند. بدين ترتيب، توقيف موقت، در واقع توقيف دايمی است.» به گفته آقای سحرخيز، با توجه به اين که روزنامه شرق پيشتر در دو مرحله توقيف شده بود و اين سومين توقيف است، اين احتمال وجود دارد که در دادگاه بحث اصرار بر انجام جرم، به عنوان اتهام اصلی مطرح شود و حکم  لغو امتياز نشريه و يا توقيف دايم آن داده شود. او فشار بر رسانه ها و روزنامه نگاران را بی ارتباط با انتخابات پيش رو، انتخابات مجلس شورای اسلامی نمی داند.آقای سحرخيز می گويد: «من يک نکته ديگری را بايد اضافه کنم. در واقع بايد بهانه ای پيدا می شد که روزنامه، در آستانه تحولات سياسی ايران حذف شود.» او می افزايد تا پيش از درگذشت آيت الله مشکينی، بحث انتخابات هشتم مطرح بود، اما اکنون به گفته وی، بحث انتخابات درونی مجلس خبرگان نيز بسيار بالا گرفته است.

عيسی سحرخيز می گويد: «با توجه به نزديکی روزنامه شرق و دست اندرکاران و روزنامه نگاران آن با جريانی که به آقای هاشمی نزديک است و با توجه به اين نکته که آقای هاشمی يک پای اصلی دعوا برای رياست مجلس خبرگان است، در نتيجه بحث مجلس خبرگان و انتخابات مجلس می تواند آنقدر مساله مهمی بوده باشد که حکم آن حذف شرق از فضای مطبوعاتی و رسانه ای باشد

توقیف “شرق” و صف آرایی جناحی در ایران، به همراه توضیحات ساقی قهرمان

تغيير اندازه فونت ها:

فریدون زرنگار: هیات نظارت بر مطبوعات، دلیل توقیف روزنامه شرق را مصاحبه این روزنامه با یک شاعر ایرانی مقیم کانادا اعلام کرده است. این مصاحبه در شماره روز شنبه شرق منتشر شد.
خبرگزاری فارس به نقل از «یک مقام آگاه» می نویسد: «این مصاحبه با فردی انجام شده است که مطالب همجنس‌گرایی در روزنامه‌های کشورهای دیگر به چاپ می رسانده است و این مصاحبه نیز در همین راستا بوده است و به همین دلیل هیئت نظارت بر مطبوعات، این روزنامه را توقیف موقت کرده است تا به این موضوع رسیدگی شود.»
با این حال عیسی سحرخیز روزنامه نگار در تهران به رادیو فردا می گوید در این مصاحبه نکته ای نیست که بتواند تصمیم هیات نظارت را توجیه کند.
او می گوید این مصاحبه نگاهی است به بحث ادبیات و ادبیات زنانه و بیشتر به مباحث شعر و شاعری آن هم در حیطه زنان پرداخته است.
روزنامه کیهان در شماره روز دوشنبه خود، فرد مصاحبه شونده، ساقی قهرمان را یک زن «ضد انقلابی»، «فراری» و «عضو سازمان سیا» معرفی کرده است. کیهان، برادر خانم قهرمان، ساسان قهرمان سردبیر مجله اینترنتی گذار از انتشارات خانه آزادی را نیز «از اعضای سیا» قلمداد کرده است.
ساقی قهرمان مصاحبه شونده روزنامه شرق، درباره مطالب روزنامه کیهان می گوید (برخلاف مطالب کیهان)، او هیچ ارتباطی با نشریه گذار که ساسان قهرمان برادر وی سردبیر آن است ندارد.
خانم قهرمان به رادیو فردا می گوید محور گفت و گویش با شرق، تنها زبان ادبیات و تفاوت زبان زنانه و مردانه بوده است.
او می گوید: «در آن مصاحبه گفتم که مشکل ما جایگزین کردن زبان زنانه با زبان مردانه نیست. من گفتم که اساسا تقسیم بندی جنسیتی باید از میان برود و زبان، جنسیت خود را تعیین کند.»
ساقی قهرمان همچنین می گوید: «من سردبیر نشریه چراغ هستم. رییس سازمان دگرباشان هم نیستم. .. اینکه شب شعر تشکیل می شود، من شاعرم و همه جا شعر خوانی دارم . این موضوع هیچ ارتباطی با این که من به طور خصوصی چه می کنم، ندارد.»

توقیف موقت و توقیف دایم
در پاسخ به این پرسش که آیا توقیف روزنامه شرق موقتی خواهد بود یا دایمی، آقای سحرخیز به مواردی اشاره می کند که روزنامه ای ابتدا توقیف می شود و بعد «زیر ذره بین» می رود تا دلایلی برای توقیف دایم یافته شود.
او می گوید: «توقیف موقت گاه به هشت یا نه سال هم کشیده می شود. همانطور که ۱۲۰ نشریه بدون آنکه به موارد قانون اساسی از جمله برگزاری دادگاه علنی و با حضور هیات منصفه عمل شود، «توقیف موقت» شدند. تاکنون حتی دادگاه بعضی از آنها هم تشکیل نشده و بازجویی نشده اند. بدین ترتیب، توقیف موقت، در واقع توقیف دایمی است.»
به گفته آقای سحرخیز، با توجه به این که روزنامه شرق پیشتر در دو مرحله توقیف شده بود و این سومین توقیف است، این احتمال وجود دارد که در دادگاه بحث اصرار بر انجام جرم، به عنوان اتهام اصلی مطرح شود و حکم لغو امتیاز نشریه و یا توقیف دایم آن داده شود.
او فشار بر رسانه ها و روزنامه نگاران را بی ارتباط با انتخابات پیش رو، انتخابات مجلس شورای اسلامی نمی داند.
آقای سحرخیز می گوید: «من یک نکته دیگری را باید اضافه کنم. در واقع باید بهانه ای پیدا می شد که روزنامه، در آستانه تحولات سیاسی ایران حذف شود.»
او می افزاید تا پیش از درگذشت آیت الله مشکینی، بحث انتخابات هشتم مطرح بود، اما اکنون به گفته وی، بحث انتخابات درونی مجلس خبرگان نیز بسیار بالا گرفته است.
عیسی سحرخیز می گوید: «با توجه به نزدیکی روزنامه شرق و دست اندرکاران و روزنامه نگاران آن با جریانی که به آقای هاشمی نزدیک است و با توجه به این نکته که آقای هاشمی یک پای اصلی دعوا برای ریاست مجلس خبرگان است، در نتیجه بحث مجلس خبرگان و انتخابات مجلس می تواند آنقدر مساله مهمی بوده باشد که حکم آن حذف شرق از فضای مطبوعاتی و رسانه ای باشد.»

August 6, 2007

نظرهای تکمیلی

نویسنده: پويا

نویسنده: پويا

نویسنده: مکابیز

نویسنده: مریم

نویسنده: مزنون همیشگی

نویسنده: پويا

نویسنده: void

نویسنده: مکابیز

نویسنده: خاطره وطن خواه

نویسنده: اردشير

نویسنده: پويا

نویسنده: پويا

نویسنده: ساردین

نویسنده: مریم

نویسنده: حامد

نویسنده: دن سیفون

پنجشنبه 25 مرداد1386 ساعت: 3:39

برادر مکابیز همونطور که در جریانی من از برپا کردن کوره های آدم سوزی بطور موقت برای تصفیه نژادی روزنامه نگاران فعلی حمایت می کنم. بسم الله رو بگو بیافت جلو کلنگ اول رو بزن یا علی می گیم تا آخرین نفس پشتت وای می ستیم(البته اگه از اینکه پشتت وایسیم دچار دلهره نشی)! . فک می کنم این شوخی آخر برای اثبات کافر شمرده شدن ما توسط امثال خانم وطن خواه کافی باشه. کافرهایی که می خواهیم ایشون رو به کیش خود بپنداریم! زهی خیال باطل.

وب سایت    پست الکترونیک

نویسنده: دن سیفون

نویسنده: پويا

 فرشید

نویسنده: Osmosis

نویسنده: دنا

نویسنده: هادی

نویسنده: Alborz

نویسنده: پویا

نویسنده: پويا

نویسنده: پويا

نویسنده: داستانک

نویسنده: گردبادچه

نویسنده: بهار

نویسنده: مکابیز

نویسنده: امید

نویسنده: کتی گل

نویسنده: مکابیز

نویسنده: امید

پنجشنبه 29 شهریور1386 ساعت: 9:0

من بیشتر , اما جدا حیا نمی کنی نمی نویسی ؟!
این چه روزگاریست تو و لئون برای من یکی رقم زده اید !
دچار سرخوردگی ناشی از فروخوردگی حس نوستالژیک شده ام !

وب سایت

نویسنده: ایکار

درباره ی چاپ یک مصاحبه با شاعر تبعیدی ساقی قهرمان در “شرق”، که بهانه ای شد برای بستن این روزنامه، نوشتم که از انتشار مصاحبه تعجب کردم. بیشتر برای این که فکر می کنم زیاد سخت نبود تصور اینکه همین می تواند بهانه ای را که آقایان به انتظارش نشسته اند بدست شان بدهد. در این یکی دو روزه فکر کردم که کمی روشن تر منظورم را بنویسم.

به نظر من امروز موضوع روزنامه نگاری در کشور ما دو جنبه ی متفاوت دارد که چاره ای جز پذیرفتن آن نداریم. یکی واقعیتی است که وجود دارد و دیگری رسالت و نقش واقعی روزنامه ها بعنوان یک رسانه و بازتاب دهنده ی آنچه در جامعه می گذرد بدون هیچ سانسور و با آزادی.
نمی خواهم زیاد درباره ی وضعیت واقعی روزنامه نگاری در ایران بنویسم. اولا که مطلب زیاد است و بعد هم اینکه شاید اشاره به خیلی از آن واقعیت ها تکراری باشد. اما نمی توان به چند نکته خیلی کوتاه اشاره نکرد. امروز در کشور ما چیزی به نام روزنامه ی مستقل، لااقل درسطح روزنامه های مطرح و در دسترس وجود ندارد. منظورم این است که تمام روزنامه های ما تا آنجا که من می دانم به این یا آن جناح متحد یا رقیب در حکومت وابسته اند و آنها را نمایندگی می کنند. نه اینکه هر کدام آنها ارگان حزبی باشند، ولی نزدیک و وابسته به این یا آن جناح “خودی” هستند. باز هم منظورم این نیست که روزنامه نگاران ما وابسته به جناح های گوناگون هستند. اما طبیعتا خط قرمزهای فراوانی در سر راه آنها وجود دارد.
نکته ی مهم دیگر این است که اصل وجودی بیشتر این روزنامه های نزدیک به اصلاح طلبان حکومتی، در همان چارچوب رقابت های جناحی است و در همان حد “تحمل” می شود. آقایان در صدد آن نیستند که لزوم چند صدایی و گوناگونی افکار و آرا را درجامعه رعایت کنند. برای همین است که گاه به گاه امتیازی داده می شود، مدت کوتاهی روزنامه با هزار خط قرمز و حرکات شطرنج وار یا بقول آسیه امینی “پشتک و وارو” زدن های روزنامه نگارانش می پاید. تا کی باشد که رقابت های جناحی آقایان در بالا موجب سیاستی دیگر شود و به این یا آن بهانه روزنامه را ببندند.
مگر روزنامه نگار تا روز بسته شدن روزنامه آزادی کار و استقلال عمل دارد که وقتی در یک حرکت شطرنجی یا در یک “پشتک و وارو” اشتباه می کند، فریاد کنیم که: مگر چه اشکالی داشت که این یا آن مصاحبه یا مطلب یا عکس چاپ شد؟ آزادی بیان پس چه شد؟ جواب به نظر من این است که تا روز بسته شدن هم، روزنامه نگار هزار بار مطالبش را -خودش یا سردبیرش- ویرایش کرده (یعنی طبق خط قرمزها تغییر داده) و هزارها مطلب یا عکس را اصلا نتوانسته منتشر کند چون با سیاست های آقایان خوانایی نداشته است.
برای همین است که وقتی می نویسم تعجب کردم، در چارچوب چنین محدودیت هایی است که روزنامه نگاران ما دارند. خوب، گذاشتن مطلبی از یک شاعر غیر خودی که تازه شکننده ی تابوهای هزاران ساله ی جنسی ما هم هست، بالقوه (و امروز دیگر بالفعل) می تواند بهانه ی روشنی در دست آقایان باشد.

از طرف دیگر اما، موضوع بر سر آزادی بیان و قلم است. به باور من نقش رسانه در جامعه بازتاب آن چیزی ست که در جامعه وجود دارد و زنده است و عمل می کند. باید بپذیریم که همجنس گرایی یک “مسئله ی اخلاقی” نیست. این طور نیست که دگرجنس گرایی اخلاقی باشد و همجنس گرایی ضدا اخلاق. همجنس گرایی یک گرایش جنسی از نوع دیگر است و بخش مهمی از هویت کسانی را تشکیل می دهد که چنین گرایشی دارند. همه ی انسانها در اجتماع صرف نظر از گرایشات شخصی شان حقوق برابر و از جمله در رسانه ها دارند. حضور در رسانه ای مانند یک روزنامه ی سراسری را نمی شود به گرایشات جنسی یا باورهای دینی کسی مختص کرد. شکی نیست که گرایشات مختلف دینی، عقیدتی، فرهنگی و جنسیتی رسانه های مخصوص خودشان را که مسائل و مشکلات خودشان را مطرح می کنند در اختیار داشته باشند. حتی فرض کنید که جوان ها می خواهند مجله ی موسیقی پاپ یا راک یا رپ خودشان را داشته باشند. این ها در یک جامعه ی باز از حقوق عادی شهروندان است. امروز در جوامعی که بازتر و دموکرات تر از جامعه ی ما هستند محدودیت های مشخصی در این زمینه ها وجود دارد: مسائلی مانند پدوفیلی (یا همان بچه بازی) و نژادپرستی.

من فکر می کنم در اینجا به هر حال کسی که با او مصاحبه شده یعنی ساقی قهرمان مسئولیتی ندارد چون این خبرنگار و مهم تر از او سردبیر است که مسئول انتشار مطالب است. باز هم می خواهم روی این نظرم تاکید کنم که این مسئولیت فقط در چارچوب همان حرکت های شطرنج بازانه که اول گفتم معنی پیدا می کند یعنی تلاش برای چند روز یا چند هفته بیشتر ماندن. وگرنه در نفس خودش جرمی و خطایی صورت نگرفته است. یک شاعر و منتقد ادبی، نظر خودش را در جواب سوال های خبرنگار بیان کرده است.

شاید باز هم روزنامه ی تازه ای از راه برسد و چند صباحی بپاید و در پایان باز هم ما با این بحث ها بنشینیم. اما فراموش نکنیم که مقصر و مجرم اصلی شکنندگان قلم ها هستند. بقیه بحث ها فقط برای چند هفته کمتر یا بیشتر ماندن است.

نوشته شده توسط پویا در 10:24 PM

نظرات (4)

نظرهای نوشته شده:

من هم با شما موافقم…اگه مسئولین شرق فکر می کنن که همجنسگرایی غیراخلاقی است خوب مصاحبه نمی کردن…………… راستی یه سوال درباره خیانت ازتون داشتم لطف می کنید در وبلاگم جواب بدید؟

نوشته شده توسط ماکان در August 12, 2007 04:42 AM

سلام خسته نباشی
خیلی جالب و مفید بود امیدوارم همیشه موفق باشی
تونستی یه سری به من هم بزن
خداحافظ

نوشته شده توسط آیدا در August 13, 2007 04:42 PM

از اين مطلبت لذت بردم.

نوشته شده توسط كاوه در August 13, 2007 05:15 PM

سلام
من و شما یک نقطه مشترک داریم و اون اسممونه . منم پویام . من یک اصلاح طلب هستم . لطف می کنید به من سر بزنید

نوشته شده توسط امید آزادی در August 14, 2007 12:19 AM

 Datum of Freedom

Monday, August 06, 2007

شرق رو توقیف کردن، توقیف روزنامه در جمهوری اسلامی عجیب نیست و شاید مورد انتظار. اما گفته های شرقیان در مورد توقیف روزنامه عجیبه و شرمگین. شرق حق نداره به کسی تهمت غیر اخلاقی بزنه چون جایی از همجنسگرایی دفاع کرده. چه کسی می تونه به خودش حق بده که اعتقادات خودش رو بر حق بدونه و دیگری رو نه؟ چه کسی می تونه بگه که به حقیقت واقعی رسیده؟ این ادعا ها دردناک و غیر قابل تحمله. وقتی اینا رو می خونم دعا می کنم که دیگه هرگز شرق باز نشه. در واقع هیچ تکلیف دولت جمهوری اسلامی مشخصه. اونا خودشون رو بر حق می دونن و هر کسی که یه جور دیگه فکر کنه باید حذف شه. اما شرق چی؟ آیا شرق هم همینطوره؟ بیان این ادعا که از ویژگی های شخصیتی خانومه ساقی قهرمان بی اطلاع بودن، یه توهین بزرگ به این خانومه. این ادعا های شرق یا از روی مصلحت بوده که بهیچ وجه بازی با شخصیت آدم ها مورد قبول نیست و یا بر اساس اعتقادات اونا بوده که باید از خودمون بپرسیم آیا همین روزنامه بود که پیشقراول جریان روشنفکری تو ایران بود؟
مطلب مرتبط: همجنسگرایی یا مصلحت گرایی؟

Datum of Freedom

Tuesday, August 07, 2007

منم مثل خیلی ها از بسته شدن شرق ناراحتم. از اینکه یه عده از روزنامه نگاران و خبرنگاران جوون بیکار شدن، ناراحتم. از اینکه یه روزنامه خوب با لوگویی از بهترین رسانه نوشتاری طول تاریخ ایران (شرق سابق) دیگه رو دکه ها نیست، ناراحتم. دولت جمهوری اسلامی روزنامه رو بست. کسی هم از دولت جمهوری اسلامی انتظار نداشت که بعد از اون مصاحبه اونو نبنده! اونا یقیین دارن که اعتقادات خودشون بر حقه و هر چه غیر از اون خلاف حق هست و باید حذف شه. این عمل اونا در راستای همین طرز تفکر اونا انجام شد. عملی زشت ولی در راستای طرز تفکر اونا، که باید به این عمل اعتراض کرد. در عین حال عکس العمل شرق زشت تر و زننده تر بود. شرق هم مثل دولت جمهوری اسلامی به خودش اجازه داده که اعتقادات خانم ساقی قهرمان رو غیر اخلاقی بنامه. دو حالت میشه متصور بود.
1-مسئولین شرق بنا بر مصلحت این حرف رو زدن! که در این صورت باید پرسید که کدوم مصلحت حکم به چنین واکنشی داده! شرق باید بدونه که هیچ مصلحتی بالاتر از حفظ شخصیت و کرامت انسانی نیست! این مصلحت گرایی در طول تاریخ، دستاویزی شده که برای زورگویی بر مردم! همون مصلحت که به نام عدل و برابری همه مردم، کمونیست ها در شوروی ظلم های زیادی به مردم کردن! همون مصلحت که به نام حفظ امنیت ملی چه شکنجه هایی که در نقاط مختلف جهان نمی کنن! همون مصلحت که به نام حفظ عفت عمومی جامعه زن ها و مردها رو سنگسار می کنن! همون مصلحت کذایی همیشگی! بالاترین مصلحت اونه که مصلحتی در کار نباشه و همه کارها بر اساس قاعده و قانون باشه.
2-مسئولین شرق به این بیاناتشون اعتقاد دارن! که ابتدا باید تاسف خورد به حال این ملت که مهمترین تریبون روشنفکری اون چنین اعتقادی داره! در واقع شرق با این کار حکم به غیراخلاقی بودن همجنشگرایی میده. شاید تنها دلیلی که مخالفین همجنسگرایی بیان می کنن بخطر افتادن جامعه باشه! ولی مگه همیشه جامعه مهمه و فرد بی ارزش. همجنسگرایی یه عمل ژنتیکیه و این دسته از مردم ناخودآگاه به همجنس گرایش دارن، همونطور که خیلی از ماها وقتی جنس مخالفی می بینیم که عشوه و ناز می کنه تحریک میشیم. علاوه بر این، این موضوع یه امر شخصی خیلی ساده است. باید این حق انتخاب رو به همه داد که بر طبق میلشون زندگی کنن. این قضیه مثل اینه که من یه غذایی رو دوست ندارم و به کسی که این غذا رو دوست داره، خرده بگیرم. یا اینکه اونایی که سکس از عقب رو قبول ندارن به آدم هایی که چنین کاری می کنن انگ غیر اخلاقی بودن بزنن. همجنسگرایی رفتار جنسی گروهی از مردمه که دلیلی نداره همه خوششون بیاد. این قضیه بهمین سادگیه و همجنسگراها دسته ای از همین مردم هستن که شاخک های جنسی شون وقتی همجنسی رو می بینن تحریک میشه. ما می تونیم اونا رو تو جمع خودمون نمی پذیریم ولی حق نداریم از اونا به بدی یاد کنیم.
پ.ن1: بعضی ها این روزها بیان می کنن که اصلا ساقی قهرمان شاعر خوبی نیست و شعر هاش ارزش خوندن نداره و از این حرف ها… این موضوع مهمی نیست. موضوع مهم این است که شرق باهاش مصاحبه کرده ولی احترام ایشون رو نگه نداشت. کاش از اول مصاحبه ای انجام نمیشد.
پ.ن2: من نه همجنسگرا هستم و نه از شعرهای این خانم خوشم اومده ولی این چیزها اصلا مهم نیست.
پ.ن3: امیدورام تا این مسئولین شرق این طرز تفکر رو دارن، شرق هرگز باز نشه!
پ.ن4: هم میهن بزودی با قوچانی عزیز بر میگرده!
پ.ن5: هر کسی اداپتیک می خواد، بگه تا براش دعوت نامه بفرستم!

کاملا با موضعت موافقم و خیلی خوب گفته بودی. در مورد خیانت باید بگم چون من اصولا با تعهد و ازدواج مخالفم مقوله ای به اسم خیانت رو قبلول ندارم. و اگر همسرم با کسی رابطه داشته باشد به خودش مربوط است و به من ربطی ندارد. نسرین | Homepage | 08.12.07 – 11:56 am | #

خدائيش فکر کردي تو نافه اروپائيم ؟! دوست عزيز انصاف به تو حکم مي کنه طرف يک فرهنگ رو بگيري يا يک دسته و گروه؟ اگر فرهنگي به خطر بيفته(درست يا نادرست محل مناقشه ما نيست. سخن از فرهنگ پذيرفته شده است و لاغير) بهتر و پسنديده‌تر است يا آزادي‌هاي فردي يک گروه و دسته؟ سميرا | Homepage | 08.09.07 – 6:59 am | #

راستش حرفت خیلی منطقی و درسته/در مورد الهه ناز در وبلاگم توضیح دادم omid | Homepage | 08.09.07 – 2:26 am | #

بنده هم مثل شما به حریم خصوصی معتقدم.با این حال فکر می کنم شما چند مسئله را با هم اشتباه گرفته اید.بله!کسی حق ندارد برود زیر تختخواب کسی بخوابد و مردم را بابت عملی که آن بالا مرتکب می شوند مواخذه کند. اما کسی هم حق ندارد امری را که یک فرهنگ نمی پذیرد،خاصه اگر دلیل قانونی هم داشته باشد به هر علتی اشاعه دهد و یا ساده و عادی بینگارد.من هم معتقدم توقیف شرق به این بهانه یک سیاه بازی بیشتر نبود.من هم ناراحتم بابت نداشتن تنها روزنامه ی حرفه ای که این روزها داشتیم.اما چیزی که شما ادعا کرده اید طرفداری از شخصیت این خانم نیست.این خانم در حوزه ی تختخواب خودش این اجازه را دارد که جنسیت معشوقه اش را مشخص کند.اما فکر نمی کنم دفاع از یک عمل مغایر با فرهنگ – چه ایرانی چه اسلامی- دفاع از شخصیت و انسانیت باشد.دفاع از انسانیت وقتی معنا می دهد که ما کمی هم به فرهنگی که یک جامعه برای خودش انتخاب کرده احترام بگذاریم.گرچه باز هم تاکید می کنم بهانه،بهانه ی مزخرفی برای توقیف یک روزنامه ی حرفه ای بود زهرا موثق | Homepage | 08.09.07 – 1:15 am | #

ماکان جان دقیقا حرف‌هایی رو که من اعصاب نوشتن‌شون رو نداشتم توی این پست‌ات نوشتی.مرسی. رها | Homepage | 08.08.07 – 8:56 pm | #

منظورم مهاری است که باید به دل زد چندگانه | Homepage | 08.08.07 – 7:15 pm | #

کاملاً با ایدت درباره همجنس گراها مخالفم. دفاع از چیزی که بنیان جامعه رو متزلزل می کنه و کل اخلاقیات رو به لجن می کشه یه پز کاریکاتوری از روشنفکریه مَتَتی | Homepage | 08.08.07 – 10:38 am | #

جانا سخن از زبان ما میگویی.من اداپتیک میخواما جوون بیگانه | Homepage | 08.08.07 – 2:12 am | #

در ضمن خوشحال ميشم كه يه دعوت نامه هم واسه ما بفرستي…منتظرم… آرش روزبه | Homepage | 08.08.07 – 1:35 am | #

راستش من اصلا با اينكه اظهارات شرقي ها زشت بوده موافق نيستم…شايد اونا اصلا نمي دونستن اين خانم همجنسگراست واين بدين معنا نيست كه اونا بخوان توهين كنند بلكه به اين خاطره كه برخي مسائل در ايران حل نشده است و حرف زدن در مورد آن مشكلزاست بنابراين اگه حتي با اون هم موافق بود بهتره كه در موردش حرفي زده نشه…اگه بعضيا در ايران با همجنسگرايي مخالفتي ندارند در عوض خيليا با اون مخالفند..به قول معروف همه حرفي رو نبايد هرجايي زد..حتي توي روزنامه و از اون بدتر توي ايران…پس حق بده كه مسئولان شرق حق داشتند كه در صورت اطلاع از اخلاقيات ساقي با او مصاحبه نككند و اين به نظر من توهين نيست… آرش روزبه

تنها برای اعضای تحریریه شرق ناراحتم که باز بیکار شدند. چرا که گل بگیرند مدیر مسئول و هیئت سردبیری را که با این لحن مشمئزکننده بدو بدو گلو جر می دهد تا از همجنس گرا بودن زنی شاعر تبری جویند! و تازه عذرخواه هم می شوند که ببخشید در نقش جاسوس و فضول تخت خواب مردم حاضر نشدیم و اول ته و توی پایین تنه ملت را درنیاوردیم تا بعد برویم سراغ مصاحبه! و انقدر هم ابله هستند که فکر کردند با این غلط کردم نامه ها موضوع حل شده و نمی فهمند مصاحبه بهانه ای بیش نیست!

و گل بگیرند همه آن روزنامه نگاران دوزاری را که با وقاحت دست به کمر، سر و گردن را قر می دهند که ” این ساقی قهرمان که روزنامه را بست و هیچ هم شاعر خوبی نیست…” یا ” این زن همجنس بازه که شعرهایش را هم هیچ دوست ندارم و دوست هایم را بیکار کرد…”!

و یک بار دیگر ایمان می آورم که “خانم سلطان” همسایه دیوار به دیوار مامان بزرگم که سطل را سلط و همسایه را همساده تلفظ می کند، به مراتب ذهنی بازتر و روشن تر از خیلی از این اهالی گوگولی منش اصلاح طلبی و روزنامه نگاری مفلوک ایرانی دارد!

و الحق به که قول این رفیقمان اعلام تبری را ساقی قهرمان باید از این زباله های انسانی کند. اعلام تبری را خود هنر، خود «امر زیبا» باید از کیهان و شرق و رجا کند. تمام هستی این زباله های انسانی را فقط میتوان ذیل یک کلمه جای داد: تهوع!

15 مرداد 86

کریم ارغنده پور

بالاخره روزنامه شرق هم تحمل نشد و به بهانه ای حکم توقیف و تعطیل آن صادر گردید. من شخصا مصاحبه ای را که بهانه تعطیلی روزنامه شده ندیده ام. همین اندازه که شنیده ام مسوولان روزنامه هم نسبت به اشتباه رخ داده اذعان کرده و چاپ مطلب را به علت عدم شناخت دانسته و نهایتا پوزش خواسته اند. چون سابقه شرق کاملا روشن است همین اندازه کافی است که نسبت به آن تسامح رواداشته شود نه اینکه روزنامه ای را به دلیل یک لغزش سهوی و با وجود اعتذار پس از آن با حکم شدید توقیف مواجه سازیم.

درباره روزنامه های جناح مقابل هم گاهی اشتباهی پیش آمده که معمولا مساله با یک تذکر تمام شده و درست هم همین بوده و کسی هم اعتراضی نکرده است. متاسفانه کار از حد انتقاد از در خطر قرار گرفتن روزنامه نگاری حرفه ای و امثال آن گذشته، همین وضعیت فراقانونی و کاملا سلیقه ای و به شدت محدود علیه مطبوعات مستقل هم دیگر تحمل نمی شود.

پ.ن: متاسفانه با توقیف شرق فرصت طلایی برای معروف شدن فرد مورد مصاحبه در سطح وسیعی فراهم آمده، از این بابت هم خیلی متاسفم. این روزها که به سبب این بی تدبیری، مطالبی از او در اینترنت خواندم باید بگویم جز وقاحت در آنها ندیدم. چرا برای حذف تریبونی از رقیب به انتشار بیشتر آلودگی رضایت می دهید؟

    لينك نوشته

   دنبالك

دنبالك اين نوشته:

http://www.futurama.ir/cgi-bin/cms/mt-tb.cgi/343

   نظرات

نویسنده: حسين نوراني

چهارشنبه 17 مرداد1386 ساعت: 18:57

روز خبرنگار مبارك. به اميد آزادي مطبوعات و خبرنگاران دربند

وب سایت

نویسنده: مهچاد

چهارشنبه 17 مرداد1386 ساعت: 19:54

با تو کاملا موافقم. کسی تا به حال از این زاویه به موضوع نپرداخته بود.

وب سایت    پست الکترونیک

نویسنده: علی – خ

پنجشنبه 18 مرداد1386 ساعت: 15:52

سلام . لینک داده شد .

وب سایت

نویسنده: کوروش ضیابری

جمعه 19 مرداد1386 ساعت: 3:42

سلام. حالا بگذارید من هم از یک زاویه‌ی دیگر بحث را نگاه کنم. هدف از تعطیلی روزنامه‌ها چیست؟ اینکه امثال من و شما را ناامید کنند (کما اینکه امروز شده‌ایم و حتی روزمان را هم دیگر به خودمان تبریک نمی‌گوییم و در نهایت زشتی متاسفانه تسلیت هم می‌گوییم) تا دیگر ننویسیم، برویم کنار، غربال شویم، پالایش شویم… پس آن روحیه‌ی خبرنگاری و روزنامه‌نگاری که پدران روزنامه‌نگاری می‌گفتند کجا رفته؟ ما را از در بیرون انداختند. یعنی هیچ تلاشی نمی‌کنیم از پنجره برویم تو؟ حالا از پنجره هم بیرون انداختند، از لانه‌ی موش که می‌شود رفت تو!؟ لانه‌ی موش را خراب کردند، خیلی راست می‌گوییم از درز لای در برویم تو!! اینهمه افسردگی و زانوی غم بغل کردن برای چه؟ تا روزی که حتی یک رسانه‌ی آزاد که یک هفته‌نامه‌ی درجه سوم هم برای اظهار نظر و روشنگری باشد، کسی حق ناامید شدن ندارد. آنها می‌خواهند ما را ناامید کنند تا محکوم به مرگ شویم. ناامید یعنی مرده. می‌خواهید بمیریم؟

وب سایت    پست الکترونیک

نویسنده: سمیه

جمعه 19 مرداد1386 ساعت: 19:50

روز خبرنگار مبارك
موافقم به نظرم گزارش شرق اصلا ایرادی نداشت و ساقی قهرمانی هم شعرای قشنگی گفته اگرچه یه کم ناشناختس که اون هم به خاطر اینه که شعرهای این خانم به مذاق اقایان خوش نمی اید

سه شنبه 16 مرداد 1386

“شرق‌” و مجازات‌ عهد باستان‌، عمادالدين باقی

در ساليان‌ اخير مجازات‌ به‌ شيوه‌ جامعه بدوی معمول‌ شده‌ و بر فرض‌ احراز مجرميت‌ مقاله‌ يا يک‌ کاريکاتور که‌ بايد يک‌ شخص معين‌ حقيقی‌ يا حقوقی‌ پاسخگوی‌ آن‌ باشد تمام‌ کارکنان‌ يک‌ روزنامه‌ مجازات‌ و يک‌ نهاد به‌ نابودی‌ و نيستی‌ کشيده‌ می‌شود

* اين مقاله در سال گذشته به مناسبت توقيف شرق تحرير شد واينک به بهانه توقيف مجدد شرق درست يکسال پس از آن فاجعه وپس از توقيف اخير روزنامه وزين هم ميهن بازچاپ می شود زيرا هرچه با خود انديشيدم سخنی جز تکرار آن را مناسب نديدم،يعنی هنوز در بر همان پاشنه می چرخد وما در دور باطل زدن و بستن گرفتاريم.

سيستم‌ مجازات‌ در عهد باستان‌ که‌ انسان‌ها هنوز در آغاز گذر از بدويت‌ بودند «همه‌ در برابر يک‌ تن‌» بود. اگر فردی‌ از يک‌ قوم‌ يا قبيله‌ مرتکب‌ جرمی‌ می‌شد تمام‌ آن‌ قبيله‌ را از دم‌ تيغ‌ می‌گذراندند…در ساليان‌ اخير مجازات‌ به‌ شيوه‌ جامعه بدوی معمول‌ شده‌ و بر فرض‌ احراز مجرميت‌ مقاله‌ يا يک‌ کاريکاتور که‌ بايد يک‌ شخص معين‌ حقيقی‌ يا حقوقی‌ پاسخگوی‌ آن‌ باشد تمام‌ کارکنان‌ يک‌ روزنامه‌ مجازات‌ و يک‌ نهاد به‌ نابودی‌ و نيستی‌ کشيده‌ می‌شود..درست‌ شبيه‌ آن‌ است‌ که‌ اگر کارگر يک‌ کارخانه‌يی‌ مرتکب‌ جرمی‌ شد تمام‌ کارکنان‌ آن‌ موسسه‌ مجازات‌ و کارخانه‌ تعطيل‌ و همگان‌ بيکار شوند.

روزنامه اعتماد چهارشنبه ۲۲ شهريور ماه ۱۳۸۵ – ۱۳ سپتامبر ۲۰۰۶ ص ۱ و ۲

خاطره‌ تلخ‌ توقيف‌های‌ مکرر مطبوعات‌ باز هم‌ تکرار شد. اين‌ بار ۴ نشريه‌ که‌ روزنامه‌ وزين‌ شرق‌ سرآمد آنها بود، روزنامه‌يی‌ که‌ رقبايش‌ از قبيل‌ سردبير سابق‌ کيهان‌ (صفار هرندی‌) نيز آن‌ را يکی‌ از دو روزنامه‌ حرفه‌يی‌ و موؤر کشور ناميده‌اند. شرق‌ به‌ استاندارد روزنامه‌ حرفه‌يی‌ چنان‌ قرين‌ شده‌ بود که‌ از نظر جهانی‌ نيز معتبر و موثر شناخته‌ می‌شد و به‌ آبرويی‌ برای‌ جمهوری‌ اسلامی‌ بدل‌ گرديده‌ بود. علی‌رغم‌ انواع‌ محدوديت‌ها و مضيقه‌ها و فشارها باز هم‌ توانست‌ منزلت‌ خويش‌ را نگه‌ دارد و جمهوری‌ اسلامی‌ در برابر اتهامات‌ جهانی‌ تهديد عليه‌ مطبوعات‌ و نقض‌ آزادی‌ بيان‌ به‌ وجود روزنامه‌هايی‌ چون‌ شرق‌ پناه‌ می‌برد و اکنون‌ شتاب‌زدگی‌ کسانی‌ آن‌ را از يک‌ ابزار موؤر و استراتژيک‌ دفاع‌ از دموکراسی‌ محروم‌ ساخته‌ است‌. بدون‌ شک‌ تعطيلی‌ مطبوعات‌ ميانه‌رو به‌ تشديد و تقويت‌ راديکاليسم‌ در کشور می‌انجامد و گرد ياس‌ را بر دل‌ها می‌نشاند و دليلی‌ بر صحت‌ ديدگاه‌های‌ ديگر و خصوصا راديکاليسم‌ غيرمنطقی‌ می‌شود. اما من‌ اينک‌ از اين‌ همه‌ درمی‌گذرم‌ و در مقام‌ بيان‌ يک‌ نکته‌ام‌. سيستم‌ مجازات‌ در عهد باستان‌ که‌ انسان‌ها هنوز در آغاز گذر از بدويت‌ بودند «همه‌ در برابر يک‌ تن‌» بود. اگر فردی‌ از يک‌ قوم‌ يا قبيله‌ مرتکب‌ جرمی‌ می‌شد تمام‌ آن‌ قبيله‌ را از دم‌ تيغ‌ می‌گذراندند. با ارتقای‌ عقلی‌ و اخلاقی‌ بشر اصل‌ شخصی‌ بودن‌ جرم‌ و مجازات‌ نيز پديدار شد و کسی‌ را به‌ جرم‌ ارتکاب‌ ديگری‌ مجازات‌ نکردند.
گام‌ بعدی‌ ارتقای‌ نظام‌ جزايی‌، سيطره‌ حقوق‌ ترميمی‌ و تلاش‌ برای‌ بازگرداندن‌ مجرم‌ به‌ جامعه‌ و احيای‌ او و برخورد تعالی‌بخش‌ و درمانی‌ با پديده‌ جرم‌ بود. اما در عالم‌ حقوق‌ طبيعی‌، آزادی‌ بيان‌ از ارکان‌ حقوق‌ بشری‌ و مظهر کرامت‌ انسانی‌ است‌ و در اينجا جرم‌ به‌ مفهومی‌ که‌ در حقوق‌ جزا مطرح‌ است‌ از نوع‌ جنحه‌ و جنايت‌ نيست‌. ماده‌ ۱۹ اعلاميه‌ جهانی‌ حقوق‌ بشر »حق‌ کسب‌ اطلاعات‌ و افکار و اخذ و انتشار آن‌ به‌ تمام‌ وسايل‌ ممکن‌ و بدون‌ ملاحظات‌ مرزی‌« را به‌ رسميت‌ شناخته‌ است‌. حقوق‌ بشر حقوق‌ ذاتی‌ هستند و حتی‌ اگر در قوانين‌ نيز مذکور نباشند، حقوقی‌ پيشينی‌اند و غيرقابل‌ سلب‌ به‌ شمار می‌آيند. در اين‌ ميان‌ اگر جرمی‌ با استفاده‌ از آزادی‌ بيان‌ رخ‌ دهد، بنابر حقوق‌ بشر و نيز اصل‌ ۱۶۸ قانون‌ اساسی‌ جمهوری‌ اسلامی‌ ايران‌ با حضور هيات‌ منصفه‌ احراز می‌شود و در صورت‌ رعايت‌ تشريفات‌ دادرسی‌ عادلانه‌ و اؤبات‌ جرم‌ فقط‌ فردی‌ که‌ مرتکب‌ آن‌ شده‌ مجازات‌ می‌شود. متاسفانه‌ در ساليان‌ اخير مجازات‌ به‌ شيوه‌ جامعه بدوی معمول‌ شده‌ و بر فرض‌ احراز مجرميت‌ مقاله‌ يا يک‌ کاريکاتور که‌ بايد يک‌ شخص معين‌ حقيقی‌ يا حقوقی‌ پاسخگوی‌ آن‌ باشد تمام‌ کارکنان‌ يک‌ روزنامه‌ مجازات‌ و يک‌ نهاد به‌ نابودی‌ و نيستی‌ کشيده‌ می‌شود. کارکنان‌ و حقوق‌بگيران‌ مستقيم‌ يک‌ روزنامه‌ را اگر دويست‌ الی‌ سيصد تن‌ بدانيم‌، با افزودن‌ شمار کسانی‌ که‌ در شبکه‌ توزيع‌ و اشتراک‌ و آگهی‌ در سراسر کشور فعالند بيش‌ از دو هزار تن‌ از محل‌ يک‌ روزنامه‌ پرتيراژ امرار معاش‌ می‌کنند. از اين‌ می‌گذرم‌ که‌ در شرايط‌ بحران‌ فزاينده‌ بيکاری‌ و در حالی‌که‌ دولت‌ جديد شعار مبارزه‌ با فقر و بيکاری‌ و وعده‌ مهرورزی‌ را سرلوحه‌ برنامه‌های‌ خويش‌ اعلام‌ کرده‌ قطع‌ معاش‌ صدها تن‌ را چگونه‌ توجيه‌ می‌کند. نکته‌ اصلی‌ و حقوقی‌ در اين‌ وجيزه‌ اين‌ است‌ که‌ با چه‌ مبنا و منطق‌ حقوقی‌ و اخلاقی‌ می‌توان‌ بر فرض‌ ارتکاب‌ جرم‌ از سوی‌ يک‌ تن‌ تمام‌ قبيله‌ مطبوعاتی‌ را مجازات‌ و از شغل‌ محروم‌ کرد* درست‌ شبيه‌ آن‌ است‌ که‌ اگر کارگر يک‌ کارخانه‌يی‌ مرتکب‌ جرمی‌ شد تمام‌ کارکنان‌ آن‌ موسسه‌ مجازات‌ و کارخانه‌ تعطيل‌ و همگان‌ بيکار شوند. توقيف‌ يک‌ روزنامه‌ نيز معنايی‌ جز آن‌ ندارد. به‌ همين‌ رو در دنيای‌ امروز پديده‌يی‌ به‌ نام‌ توقيف‌ مطبوعات‌ به‌ تاريخ‌ پيوسته‌ و موجب‌ شگفتی‌ ناظران‌ جهانی‌ است‌. بدان‌ اميد که‌ توقيف‌ موقت‌ شرق‌ پايان‌ يابد. گرچه‌ از نظر قانونی‌ حداکثر توقيف‌ موقت‌ ۶ ماه‌ است‌ و اکنون‌ روزنامه‌هايی‌ هستند که‌ پنجمين‌ سال‌ توقيف‌ موقت‌ را می‌گذرانند و مفهوم‌ واژگان‌ توقيف‌ را دستخوش‌ ناهنجاری‌ ساخته‌اند، اما دولتيان‌ کنونی‌ وعده‌ پايان‌ آن‌ روزگار را داده‌ بودند. با بستن‌ شرق‌ يا هر جريده‌ ديگری‌ راه‌ گردش‌ آزاد اطلاعات‌ در جهان‌ امروز مسدود نخواهد شد و رسانه‌های‌ جايگزين‌ فقدان‌ آن‌ را جبران‌ خواهند کرد و هزينه‌يی‌ بدون‌ کسب‌ فايده‌ برای‌ توقيف‌کنندگان‌ برجای‌ می‌نهد اما چاره‌ در تمکين‌ به‌ اصل‌ شخصی‌ بودن‌ جرم‌ و مجازات‌ محتمل‌ است‌ و نبايد يک‌ روزنامه‌ و تمام‌ کارکنان‌ آن‌ را برای‌ جرمی‌ که‌ هنوز در هيچ‌ محکمه‌يی‌ اؤبات‌ نگرديده‌ است‌، مجازات‌ کرد. پيمودن‌ روشی‌ جز اين‌، شايبه‌ اغراض‌ پنهان‌ سياسی‌ را در لفافه‌های‌ ابتر حقوقی‌ در اذهان‌ متبادر و تثبيت‌ می‌کند.
اگر خوانندگان‌ يک‌ روزنامه‌ را نيز در شمار خانواده‌ آن‌ بينگاريم‌ لازمه‌ احترام‌ به‌ وقت‌ و مغز اين‌ گروه‌ شهروندان‌ رعايت‌ حق‌ انتخاب‌ آنان‌ است‌. به‌ نهادهای‌ مدنی‌، به‌ پيشه‌ و معاش‌ روزنامه‌نگاران‌، به‌ وقت‌ و مغز شهروندان‌ احترام‌ بگذاريم‌ که‌ اگر جز اين‌ باشد مشمول‌ قاعده‌ خداوندی‌ «جزاء سيئه‌ سيئه‌ مثلها»خواهيد‌ شد.

برای من جالب بود که چگونه سانسور می تواند درونی شود و دوست روزنامه نگاری بگوید که اصلا مصاحبه با ساقی قهرمان غیراخلاقی بود. این گروه از دوستان ساقی را آدمی مطرود و بدنام تلقی می کنند و به نظرم شدیدا بین نظر شخصی و انتخاب و سلیقه فردی و موضع روزنامه نگارانه و رسانه ای دچار سوء تفاهم هستند. موضع یک روزنامه نگار همیشه روزنامه نگارانه است. در این موضع رفتار حکومت در بستن روزنامه است که مهم است و باید نکوهش شود. همدلی کردن با توقیف کنندگان روزنامه غیراخلاقی ترین و غیرحرفه ای ترین کار یک ژورنالیست است.

بستن روزنامه بزرگترین ستم به روزنامه نگاران و روزنامه نگاری و هویت یابی اجتماعی است و اگر روزنامه نگاران در برابر آن نظر واحد نداشته باشند به سود دستگاهی حرکت کرده اند که در هیج رفتارش اخلاقی نیست.

برای من تازگی داشت که ببینم چقدر جامعه ایرانی در برابر حقوق کسانی که با آنها همدل و همفکر و همرای نیست شکننده است و حاضر است همه کاسه کوزه ها را سر آنان بشکند. خطای بزرگ دوستانی که به خود حق می دهند انجام یک مصاحبه را با یک دگرباش چیزی نزدیک به حماقت ارزیابی کنند این است که آزادی امری انفکاک ناپذیر است. اگر از حقوق عده ای دفاع نکردیم حقوق همه را و خود را نیز زیر پا گذاشته ایم. امنیت روزنامه نگاری به ایجاد صفوف شهروند درجه یک و درجه دو و درجه ده نیست. نکته عبرت آموز این است که مصاحبه با ساقی قهرمان حتی در چارچوب دگرباشی او هم نبوده است. معنای مخالفت با مصاحبه با او این است که دوستان ما برای گروهی از مردم حق تبرج و اظهار وجود هم قائل نیستند حتی وقتی آنها در مسائل عام حرف می زنند. در چنین نگرشی بعضی آدمها  اصولا باید نادیده گرفته شوند. این جان کلام همان سانسورچیان و محاکمه کنندگان روزنامه نگاران است.

بسته شدن شرق محل توجیه و دفاع ندارد. حتی اگر انتشار سندی (مثلا در نمونه سلام) یا کاریکاتوری (در نمونه ایران) یا مصاحبه ای (در نمونه اخیر) خطای قانونی و روزنامه نگاری باشد جواب آن بستن روزنامه نیست. آسان می توان دید که حکومت کاهی را به کوهی تبدیل می کند تا ریشه روزنامه نگاری غیردولتی را و امنیت روزنامه نگاران را بزند. بستن روزنامه در مثل و صرفا  برا ی تقریب ذهن به آن می ماند که آدم یا حوا برای هر اختلاف کوچکی آخرین راه و افراطی ترین راه را بروند و طلاق را انتخاب کنند. اینکه کوچکترین «خطا» با بزرگتربن مجازات همراه می شود نشانه سرراستی از شیوه نگاه کردن مقامات به روزنامه نگاری در ایران است. در چنین شرایطی روزنامه نگار اگر به دام همدلی با مقاماتی بیفتد که هیچ علاقه ای به ادامه حیات حرفه ای او ندارند خطای فاحش مرتکب شده است. ادامه حیات روزنامه نگاری حتی پس از این همدلی عین ممات است و روزنامه نگار به کارگزار مرعوب حکومت تبدیل شده است. شرق به نام اش شرق نیست به روش روزنامه نگاری اش است. اگر این روش دیگر شد و به رنگ خواست مقامات ضدروزنامه نگاری درآمد بهتر است از خواندن آن صرفنظر کرد.

روزنامه نگار خوب است که اهل حزم و خرد و احتیاط باشد اما این برای حفط کیان روزنامه نگاری آزاد و خردورانه است نه برای ادامه کار به هر قیمتی و تحت هر شرایطی. من روش سلام را بیشتر می پسندم که وقتی دید ادامه مسیر ممکن نیست به انتشار تحت شرایط اجبارشده تن نداد. روزنامه نگاری اجباری روزنامه نگاری نیست. احتیاط در گفتن حرف است. اما اگر احتیاط ما را به جایی رساند که دیگر حرفی نزنیم نام اش احتیاط نیست. وانگهی اگر احتیاط دایره حیات حرفه ای ما را بست به ضد خود تبدیل شده است. اینجا وقت آن است که احتیاط را کنار بگذاریم و حرف مان را فارغ از هر احتیاطی بزنیم. قدرت روزنامه نگار و روزنامه نگاری در همین است. در مقابل قدرت سانسور قدرت جسارت ما ست که معادله را برابر می کند و گرنه یک روز چشم باز می کنیم و می بینیم دایره ای که دورمان کشیده اند شبیه همان دایره ای شده است که  آن مغول دور آن مرد مغلوب کشید تا همانجا بایستد و او برود شمشیرش را بیاورد. … 

جمعه نوزدهم مرداد 1386

آسیه امینی

 —————

چون مطلب قبلي بلند شده بود ، ادامه اش را اينجا مي نويسم. آقاي سيدآبادي عزيز در هنوز و در كامنتهاي پست قبلي ام متن زير را نوشته اند:

من خیال آسیه را راحت کنم که مشکلی با طرح دیدگاه های هیچ گروهی ندارم ، هر چند باب طبع من نباشد که این یکی نیست . کاری هم به این ندارم که گاهی فرقی بین زندگی خصوصی و هنر کسی نیست ، به خصوص هنر شاعران صادقی چون همین خانم که با افتخار رختخوابش را در شعرش پهن می کند . آن چه انتشار این مقاله را در شرق غیر اخلاقی می کند ، صرفا زندگی خصوصی این خانم نیست ، بلکه سوء استفاده از ناآگاهی ناشر برای نشر آن است .اگر روزنامه شرق یا هر روزنامه دیگری آگاهانه این مطلب را چاپ کرده بود ، من این حرف را نمی زدم . البته با دیدگاه های این خانم و نگاهش به شعر و زندگی مسئله دارم ، اما آن قدر برایم اولویت نداشت که حرفی درباره شان بزنم .
به گمان من آن چه این موضوع را غیر اخلاقی می کند ، بیکاری چندین همکار است . در این بی اخلاقی هم حکومت نقش دارد و هم گروهی از ما . ما چون نگاهمان به همه چیز سیاسی است فقط سهم جکومت را می بینیم و تا در بر این پاشنه می چرخد ، از رفتار مسئولانه خبری نخواهد بود . من فکر می کنم ، گاهی حتی ممکن است بهره گیری از حقوق ما ، موجب ستم به دیگران بشود ، در چنین وضعیتی چه باید بکنیم ؟ پاسخ به چنین سوالی به نظرم فقط در حوزه اخلاق می گنجد . برخی از روشنفکران ایرانی از مفهوم رعایت و برخی دیگر از مفهوم شرم برای تحلیل چنین وضعیتی بهره جسته اند . این به نظرم سوال مهمی است و از دوستان انتظار دارم که چنین سوال مهمی را به سیاست روزمره تقلیل ندهند

در توضيح اين توضيح، بايد بگويم كه جناب سيد آبادي عزيز، من متوجه نشدم كه چه كسي مرتكب فعل “بي اخلاقي” شد! در نوشته اول شما روزنامه، مرتكب بي اخلاقي شده كه در اين توضيح اخير، دليل آن، بي كار شدن همكاران ما در شرق عنوان شده است. و در جاي ديگري آمده كه از ناآگاهي ناشر سوء استفاده شده كه اين جمله درواقع دو نفر را مصداق اين بي اخلاقي قرار مي دهد؛ يكي شاعر را (يعني كه مي دانسته اگر با شرق مصاحبه كند، بسته مي شود و با اين حال كرده) من دليلي براي اثبات اين حرف پيدا نمي كنم. شاعري كه سالها در خارج از ايران زيسته است از كجا بايد بداند مصاحبه اي كه  تنها در حوزه زبان زنانه و مردانه بحث مي كند، ممكن است موجب بسته شدن روزنامه اي با آن همه نيروي كار شود! ضمن اينكه او حق دارد فكر كند كه لابد براي مصاحبه با او همه جوانب سنجيده شده است.

و اگر منظور از اين بي اخلاقي مصاحبه كننده و ديگرانند، باز كار آنها را بي احتياطي يا بي دقتي مي دانم نه بي اخلاقي.  زيرا در غير اين صورت بايد بگوييم كه آنها عمدي در اين كار داشته اند كه نه به انصاف است و نه با دليل. من از انتشار مصاحبه همان روزي كه منتشر شد تعجب كردم. زيرا ساقي قهرمان را با شعرهاش مي شناختم. همان روز هم فكر كردم احتمالا همكاران شرقي ما يا او را نمي شناسند و يا همكار جوان شرق، شرايط روزنامه نگاري ما را درك نكرده است.

فكر مي كنم ما حق داريم از شعري خوشمان بيايد يا نيايد. حق داريم تندترين نقدها را به شاعري – هركه مي خواهد باشد- داشته باشيم. حق داريم شعرهاي ساقي يا هر شاعر ديگري را چه از نظر محتوا و چه فرم حتا شعر بدانيم يا ندانيم. اما بهتر است فضاي تنگ نفس كشيدن را تنگ تر از اين كه هست نكنيم. ما مجبوريم احتياط كنيم. مجبوريم مثل بندبازي كه هر آن خطر سقوط ته دلش را مي لرزاند نفسمان را حبس كنيم. اما براي اين نفسهاي حبس شده، به دنبال توجيهي بيش از آنچه هست نگرديم.

ساقي قهرمان از نظر من شاعري است كه در زبان و فرم نوآوريهايي داشته. اما از آنجا كه هر نوآوري را الزاما هنر نمي دانم با بسياري از شعرهاي او از اين منظر نمي توانم ارتباط برقرار كنم. گرچه در بين آنها بعضي شعرها را هم به خاطر بازي زباني شاعرانه اي  كه تو را به فكر واميدارند مي پسندم. نيز او در محتواي شعري زني جسور است. سنت شكن است و كمي هم خود نما. ولي زندگي افراد تا وقتي به هنر تبديل نشده مال خودشان است. ما حق داريم درباره شعر شاعر قضاوت كنيم نه آنچه باعث آن شعر شده.

يك نوشته در ديد يك منتقد يا مخاطب، يا شعر است يا نيست. اگر هست شعر خوب است  يا بد. ما مي توانيم در مورد همه اينها قضاوت كنيم ولي بهتر است “اخلاق” را در حوزه اي تعريف كنيم كه حقي از انساني سلب مي شود. با بسته شدن روزنامه دوستان زيادي بيكار شده اند اما اين حق را نه شاعر از آنها گرفته و نه روزنامه نگار. زيرا آنها در رفتارشان عمدي بر آزار كسي يا سلب حقي نداشته اند.

 جناب سيدآبادي عزيز،‌ دست و دل ملت براي نوشتن به اندازه كافي لرزيده است. روزنامه نگاران جوان تر حرف شما را حجت قرار مي دهند در اينكه بي اخلاقي در كار حرفه اي ما شامل چه چيزهايي است. آيا اين تعبيرها آنها را به سمت خودسانسوري بيشتر و بيشتر پيش نخواهد برد؟ و آيا آنها به خود حق نخواهند داد كه از اين پس همديگر را زير سوال و انتقاد ببرند كه چرا در نوشته هايتان اخلاق – بخوانيد همه خط قرمزهاي رسمي و غير رسمي دانسته و ندانسته و ناخواسته- را رعايت نمي كنيد؟

متوجه هستيم كه به جاي اينكه ارزش و اخلاق را به سمت آزادي بيان و انديشه هدايت كنيم، ناخواسته آن را به سمت “رعايت كردن” به خاطر بقا پيش مي بريم؟ بقا “حق” ماست. و حق همه روزنامه نگاراني كه امروز بي كار شده اند بازگشتن به روزنامه هايشان است. ولي حق را كه نبايد ما از جيب ارزشهايمان پرداخت كنيم. حق، جاي ديگري است زورمان اگر به آن نمي رسد،‌ كسي هم آن را با اخلاق پسنديده به ما هديه نخواهد كرد.

به روزنامه نگاري امروز ما انتقادهاي زيادي وارد است. ناپختگي ها ، غير حرفه اي گريها، كم دانشي ها و اتفاقا بي اخلاقي ها در آن كم نيست و چه خوب است اگر انها را نقد كنيم. ولي همچنان بر اين باورم كه بين،‌ غير حرفه اي بودن،‌غير محتاط بودن،‌بي دقت بودن و بي اخلاق بودن،‌تفاوتهاي معتي داري هست. و نيز همچنان بر اين باورم كه پيوند بين ادبيات مهاجرت و ادبيات داخل كشور بايد گسترده تر و عميق تر شود. آنها از خيل مخاطبان (كه البته چنان”خيل”ي هم در كار نيست) ايراني يا فارسي زبان بي بهره اند و ما از آزادي آنها در نوشتن و حتا فكر كردن. بنابراين لازم است كه ما و آنها بدانيم ادبيات فارسي در زير آسمانهاي هركجا چه رنگي است.

با اين همه، از اين كه در طرح ديدگاه هاي هيچ گروهي حتا اگر باب طبع شما نباشد، مشكلي نداريد حوشحالم چون اين روزها چيز كميابي است.

پيوست:

 آقاي سيدآبادي عزيز، من هم ممنون از اين كه به نظر من پاسخ داديد.

 اين درست كه اگر كسي “بداند” كنش او به ديگران آسيب مي زند، بهتر است رعايت كند و از كنش ياد شده صرف نظر كند يا به روشي ديگر آن را پيش ببرد. ولي اگر “نداند” كه اصولا چه كنشي ممكن است چنين نتيجه اي به بار دهد چه؟ و نيز اگر كنشهاي ياد شده به قدري زياد شوند كه راه گريزي اصولا براي انجام كنش باقي نماند يا محدود به كنشهايي شود كه فقط و فقط موافق نظر يك گروه قالب است،  وظيفه و مسووليت يك روزنامه نگار دفاع از “گشايش براي كنشهاي بيشتر و متنوع تر است” يا تن دادن به دايره تنگ از پيش تعيين شده اي كه روزبروز هم به نام ” رعايت كردن” تنگ تر خواهد شد.

اين قسمت از نوشته هايم ديگر واقعا ربطي به شرق و مصاحبه ساقي قهرمان ندارد. براي خودم مهم است. زيرا “رعايت كردن” تعريف مشخص و محدوده قابل تميزدادني ندارد. در روزگاري كه اصولا سليقه و منافع و خودي و غير خودي بودن و شاخصهايي از اين دست،‌تعيين كننده مرزها و محدوده ها هستند و همان گونه كه ما هنوز نمي دانم مثلا جرم سياسي چيست و به چه فعلي اطلاق مي شود،‌ تعيين محدوده هايي كه بايد “رعايت شوند” آن هم نه از سوي دبيران و سردبيران بلكه از سوي نويسندگان مطالب،‌كاري بس دشوار و بيش از آن كاري بس خطرناك براي آزادي مطبوعات و آزادي بيان است- كه چه دلبر دور از مايي است-
با شما موافق نيستم سيد جان. نيستم! و دفاع مي كنم از نظرم كه اتفاقا دفاع كردن از ” رعايت كنيم تا بمانيم” از نظر اخلاق روزنامه نگاري كاري غير اخلاقي است! نه نوشتن در پاسداشت انديشه – حتا اگر خيلي ها نپسندندش-

مي دانم و مطمئنم كه دلسوزانه و توصيه گرانه و براي پيشگيري از رخدادهايي مشابه كه منجر به خانه نشين شدن دوستان ما مي شود چنين مي گوييد. ولي ترديد ندارم كه حتا خود شما نيز قائل به “رعايت كردني” از اين دست نخواهيد بود! ما بايد ياد بگيريم و تجربه كنيم كه نوشته هايمان مستند و قابل دفاع باشد. بايد ياد بگيريم و ياد بدهيم كه در خبر و گزارش بي طرفي و عدالت را رعايت كنيم. بايد ياد بگيريم كه مستقل از منافع گردانندگان روزنامه و مستقل از منافع گروه هاي خاص بنويسيم. بايد رعايت كردن منافع عمومي مردممان را ياد بگيريم. اما اين كه ياد بگيريم بيشتر رعايت كنيم تا بهانه به دست كسي ندهيم كه در  روزنامه را تخته نكنند و بعد هم اين رفتار را اخلاقي بدانيم…..

نمي دانم شايد من اشتباه مي كنم و شايد حق باشماست. به نظرم رعايت كردن بخشي ناگفته و پنهان در كار همه ما بوده است. ما دائم در حال پشتك واروو زدن در نوشتنيم براي اين كه نمي توانيم حرفمان را روراست بنويسيم و بگوييم. هميشه بخشي را خودمان حذف مي كنيم، بخشي را دبير،‌بخشي را سردبير و بخشي را مدير مسوول. گاهي ممكن است بعضي چيزها حتا در چاپخانه بيرون كشيده شود (يادتان كههست؟)  اما عيان گفتن اين كه بياييد و بايد رعايت كنيم تا به كسي برنخورد! آن هم در شرايطي كه اين رعايت كردن فقط شامل برخي از روزنامه ها و روزنامه نگاران مي شود، كمي گزنده است! نمي دانم شايد من اشتباه مي كنم و شما درست مي گوييد.

نویسنده: سیدآبادی

جمعه 19 مرداد1386 ساعت: 8:48

بازهم سپاس به خاطر نظرتان.
این بخشی از نوشته اول من است که فکر می کنم حرفش خیلی روشن است . از این روشن تر نمی نویسم که خودم در نسبت با همکارانم فعلی غیر اخلاقی مرتکب نشده باشم :”همه ما می دانیم که گردانندگان شرق هیچ نسبتی با دیدگاه های مطرح شده در این گفت و گو و دیدگاه های قبلی مصاحبه شونده ، ندارند و به خاطر اعتقاداتشان گرایش این خانم را جرم و گناه تلقی می کنند و اگر می دانستند محال بود ، اجازه چاپ چنین گفت و گویی را بدهند و الان که چاپ شده است ، به نحوی از نا آگاهی آنان سوء استفاده شده است .
نمی خواهم همه کاسه کوزه ها را سر خبرنگاری بشکنم که می دانم این روزهایش روزهای سختی است ، این روزها در تحریریه روزنامه ها او را سرزنش می کنند ، ولی من فکر می کنم که همه ما مستوجب سرزنشیم . ما در این سال ها از حقوق بسیار سخن گفته ایم ، اما از مسئولیت و رفتار مسئولانه داشتن هیچ نگفته ایم . ما به عنوان کسانی که اغلب دچار ظلم بوده ایم ، نتوانسته ایم در کنار حقوقمان ، مفاهیمی مانند “رعایت دیگران” را بیاموزیم و بیاموزانیم . این خبرنگار جوان هم یکی از ماست و در چنین فضایی روزنامه نگاری را تجربه کرده است . “

این هم بخشی از نوشته دومم:اگر دست اندرکاران شرق آگاهانه تصمیم به انتشار این مصاحبه گرفته بودند ، با این که از آن خوشم نمی آمد ، اما حرفی نداشتم و آن را غیر اخلاقی نمی دانستم . فکر می کردم ، روزنامه ای حساب هزینه و فایده اش را کرده است و این موضوع برایش آن قدر اهمیت داشته که حاضر شده است ، چنین هزینه گزافی برای آن بپردازد ، اما دوست من ! دست اندرکاران شرق چنین تصمیمی نداشته اند …..فکر می کنم که باید در برابر برخوردهای احتمالی از این خبرنگار دفاع کرد ، و اتفاقا گفت و گوی مدیر مسئول شرق را نیز نپسندیدم و مصداق دیگری از کار غیر اخلاقی می دانم ، اما در کنار همه این ها نمی توانم از مسئولیت اخلاقی خودمان صرف نظر کنم .”

وب سایت

نویسنده: سیدآبادی

جمعه 19 مرداد1386 ساعت: 8:53

ادامه کامنت قبلی
فکر می کنم به صراحت حرفم را زده ام و نمی خواهم صریح تر از این بنویسم . با شما موافقم که شرق بی احتیاطی و اشتباه کرده است و هزینه گزافی که دارد می پردازد ، نسبتی با اشتباه و بی احتیاطی اش ندارد .
چون در پست قبلی هم سوال کرده بودید ” اخلاق در كار روزنامه نگاري را واقعا چه چيزهايي تعيين مي كند؟ تابعيت از نظر حاكم ؟” باید عرض کنم که من وقتی بدانم که کنشی از من به زیان دیگران می انجامد ، باید رعایت کنم . به نظرم این موضوع به خاطر مرتبط بودنش با دیگران در حوزه اخلاق می گنجد . البته که عمل انجام گرفته می تواند بی احتیاطی هم تعبیر شود ، یا حتی اشتباه و بگوییم که دست اندرکاران انتشار این گفت و گو اول این که از حساسیت های اینجا بی خبر بوده اند و دوم این که شعرهای ( نمی گویم زندگی خصوصی ) این خانم را نمی شناخته اند و مهم تر از این نمی دانستند که این کار به توقیف روزنامه و بی کاری نزدیک 100 نفر آدم می انجامد ، اما فکر می کنم در این ماجرا احوال دیگران رعایت نشده است .

وب سایت

نویسنده: ِdr jack

جمعه 19 مرداد1386 ساعت: 17:8

“همه ما می دانیم که گردانندگان شرق هیچ نسبتی با دیدگاه های مطرح شده در این گفت و گو و دیدگاه های قبلی مصاحبه شونده ، ندارند و به خاطر اعتقاداتشان گرایش این خانم را جرم و گناه تلقی می کنند” !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! چه دفاعی! حتی اگر فرض کنیم همجنس گرایی بیماری است این فاصله دارد تا گناهکار دانستن همجنسگرا! اینهاید اصلاح طلبان ما؟ چه چیزی قرار است اصلاح شود؟ من می گویم گردانندگان شرق هیچ نسبتی با اندیشه آزادی با اندیشه دموکراسی ندارند!

وب سایت    پست الکترونیک

نویسنده: shsh

شنبه 20 مرداد1386 ساعت: 10:39

من نمی دانم دوستان عزیز ما چه اصراری دارند که به جای گردانندگان ورزنامه شرق حرف بزنند و بگویند که: “ما می دانیم که گردانندگان شرق هیچ نسبتی با اندیشه های این خانم ندارند”. همه ما در عرصه مطبوعات تلاش کرده ایم که بساط فرهنگ “مدعی العموم” بودن را برچینیم اما غافل از اینکه خودمان هم اسیرش شدیم. به جای همه فکر می کنیم و “اخلاق” را معنی می کنیم. به جای همه به “رعایت کردن حضرات سانسور چی” فکر می کنیم، توبیخ می کنیم و توصیه می کنیم.
آسیه جان از دیدگاه های آزادی خواهانه و منطقی تو لذت بردم. موفق باشی.

پست الکترونیک

نویسنده: مریم

شنبه 20 مرداد1386 ساعت: 21:22

بچه!؟؟؟؟؟؟؟
اونم اون همه که میخواد!آخه چرا؟بچه به این دنیا بیاد!از نردبون ایران هم پایین بیاد!ّبعد چی؟آخرش چی میشه آسیه جونم!تو رو خدا بهش بگو نه!!!!!!بهش بگو بچه هایی که نسل جنگ بودن و الان بزرگ شدن دارن آوارگی میکشند!هنوز صدای توپ و موشک رویای شب تابستونیشونو داره کابوس میکنه!مگه میشه بازم دعا کرد بچه ها زیاد بشند؟!بچه ها میترسند!بچه ها نگرانند!بچه ها دیگر هیچ نمی خواهند!اونا بزرگ شدن،مرز بيست سالگي رو گذروندن!ولي هيچ نمي دانند……فقط ميترسن و نگرانند!من كودكي بودم از نسل سال 65!ولي ديگر نگرانم از تمام بچه هايي كه روزها پا به اين دنيا ميزارند!!!!نه….نه….. ورود كودكان و بچه ها ممنوعه!!!!!

نویسنده: مریم

شنبه 20 مرداد1386 ساعت: 21:24

آسیه جان!برا پست قبلیت خواستم نظر بدم که امکان نظر جدید نبود!!!!مجبور شدو نظر پست قبلیتو اینجا بزارم که بخونی!مرسی!
نظر بالایی مال منه!

وب سایت    پست الکترونیک

نویسنده: آسيه

يکشنبه 21 مرداد1386 ساعت: 1:56

دوست عزيزي كه مجبور شدم مطلبتان را حذف كنم. شما به كسي توهين نكرده بوديد و من بابت حذف پيغامتان متاسفم. ولي لطفا متني را كه خطابش به من نيست در وبلاگهاي خود دوستان بگوييد. البته من معتقدم نظر دادن ما و هر كس ديگري نبايد منجر به اين شود كه كسي فكر كند بهتر است چيزي نگويد. اين هم به گمانم نوع ديگري از تشويق كردن به خودسانسوري است. من با حرف دوست و همكارم موافقم نبودم و آن را از ديد خودم نقد كردم. ايشان هم پاسخ دادند. اما به نظرم گاهي نقدها به سمت تخريب شخصيت افراد و اتهامهايي پيش مي رود كه قابل دفاع نيست و خودش نقض غرض است. من اين روش را نه مي پسندم و نه قابل دفاع مي دانم . ما نبايد به سمتي پيش برويم كه من وبلاگ نويسي كه با نام و امضاي حقيقي ام مطلب مي نويسم از نظر دادن در مورد مسائلي كه با آن مخالفم احساس خطر كنم و از نوشتنش بپرهيزم.
به هر حال ممنون از نظرتان . ولي انچه را كه به ديگران مربوط است لطفا به خودشان بگوييد.